„Odlesienie” działki leśnej na cele rolnicze
r e k l a m a
Partnerzy portalu
WAŻNE
Jak rozwiązać umowę dzierżawy obwodu łowieckiego?Już dłużej nie wytrzymam z arogancją myśliwych z naszego koła łowieckiego. Zamiast współpracy i dbałości o odstrzał zwierzyny, myśliwi urządzają sobie podchody na moich polach i libacje. A stada jeleni i tabuny dzików tratują moją pszenicę i rzepak. Jak doprowadzić do rozwiązania koła łowieckiego – pyta redakcję Agrarlex rolnik spod Raciborza.

„Odlesienie” działki leśnej na cele rolnicze

25.01.2021autor: Mikołaj Pomin

Liczy się każdy kawałek ziemi, która może rodzić. Czy opłaca się przekształcić działkę leśną na pole uprawne? Jaki jest tego koszt – rolnicy pytają redakcję Agrarlex. 

Z artykułu dowiesz się

  • Ile czasu zajmuje wyłączenie gruntu z produkcji leśnej?
  • Jakie dokumenty złożyć?
  • Jakie ponosi się opłatę od 1m3 wycinanego drzewa?
Tak, istnieje możliwość odlesienia, ale jest to długotrwałe i kłopotliwe, a do tego kosztowne. Łatwiej będzie zalesić grunt rolny, niż pozbawić grunt leśny statusu lasu.
Obowiązujące w Polsce przepisy nie pozwalają na samowolną i dowolną zmianę gruntów z leśnych na inne cele, także rolnicze. Zmiana przeznaczenia, o ile w ogóle jest dopuszczalna przez prawo, wymaga spełnienia szeregu warunków i poniesienia kosztów. 

Definicja lasu

Definicja gruntów leśnych szeroka. Gruntami takimi są lasy. Lasami są grunty o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną, czyli uprawami leśnymi – drzewami i krzewami oraz runem leśnym – lub przejściowo jej pozbawione: 
  • przeznaczone do produkcji leśnej lub
  • stanowiące rezerwat przyrody lub wchodzące w skład parku narodowego albo 
  • wpisane do rejestru zabytków.
Mogą być także związane z gospodarką leśną, zajęte pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: 
  • budynki i budowle, 
  • urządzenia melioracji wodnych, 
  • linie podziału przestrzennego lasu, 
  • drogi leśne, 
  • tereny pod liniami energetycznymi, 
  • szkółki leśne, 
  • miejsca składowania drewna, grunty pod drogami dojazdowymi do gruntów leśnych. 
Ochrona gruntów leśnych odbywa się, według założeń ustawodawcy na wielu płaszczyznach. Jednym ze sposobów ochrony jest ograniczanie ich przeznaczania na inne cele, czyli samowolnej, niekontrolowanej i dowolnej wycinki. Obejmuje ona nie tylko grunty „państwowe”, ale też w podobnym zakresie prywatne. 

r e k l a m a

Przekształcenie lasu na cele nieleśne

Zasadniczo przeznaczenie gruntów na cele nieleśne wymaga:
  • uzyskania zgody bądź to marszałka województwa bądź właściwego ministra (gdy chodzi o lasy należących do Skarbu Państwa); taka zmiana może też nastąpić w planie zagospodarowania przestrzennego, 
  • za wyłączenie gruntów z produkcji leśnej ponosi się opłatę licząc od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji,
  • należność i opłaty naliczane są od jednego hektara powierzchni wyłączanego gruntu, w oparciu o średnią cenę jednego metra sześciennego drewna podawaną przez Główny Urząd Statystyczny, w odniesieniu do różnych typów siedliskowych lasów, czyli mówiąc potocznie jego rodzaju (lasy, lasy, mieszane, bory, bory mieszane),
  • średnia cena sprzedaży drewna, obliczona jest według średniej ceny drewna uzyskanej przez nadleśnictwa.


A teraz kilka słów o wyjątkach


Obowiązujące przepisy wprowadzają wyjątki od powyższych zasad. Obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych, a w odniesieniu do gruntów leśnych również jednorazowego odszkodowania za przedwczesny wyręb nie dotyczy wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej lub leśnej na cele budownictwa mieszkaniowego do 0,05 ha w przypadku budynku jednorodzinnego i do 0,02 ha, na każdy lokal mieszkalny, w przypadku budynku wielorodzinnego. 
Przytoczone wyżej zasady wynikają z przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. 

Ustawa o lasach przewiduje natomiast możliwość zmiany lasu na użytek rolny w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów. Pojęcie „uzasadnionych potrzeb” nie zostało zdefiniowane w ustawie. Oznacza to, że właściwy organ, którym jest właściwy starosta (w odniesieniu do lasów Skarbu Państwa właściwy jest dyrektor regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych) posiada pewne pole uznaniowości. Oczywiście, orzecznictwo sądów administracyjnych jest bogate w tym zakresie i zawiera wytyczne dla organów  administracji, jak interpretować to niedookreślone pojęcie. 

Procedura poprzedzająca przeznaczenie gruntów leśnych na inne cele, w tym rolne jest skomplikowana i czasochłonna. Wymaga złożenia wniosku przez właściciela lasu oraz jego uzasadnienia. Zamierzając wystąpić z wnioskiem o zmianę przeznaczenia gruntów leśnych czy zmianę lasu na użytki rolne warto skorzystać z pomocy prawnej.

Adw. Mikołaj Pomin
Podstawa prawna:
  • Ustawa o lasach – 28 września 1991 r.
  • Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych – 3 luty 1995 r.
Artykuł jest informacją i nie stanowi porady prawnej.
autor Mikołaj Pomin

Mikołaj Pomin

Kancelaria Adwokacka Mikołaj Pomin

przeczytaj inne artykuły tego autora
r e k l a m a
r e k l a m a

Przeczytaj także

Rozwiązanie umowy dzierżawy

Spadkobiercy przejmują dzierżawę: komu płacić czynsz?

Zmarł wieloletni właściciel, od którego dzierżawiłem grunty. Obawiam się, że stracę dzierżawę, bo jego spadkobierców jest kilku. Czy prawo chroni dzierżawcę takiego jak ja? – pyta w Agrarlex rolnik spod Obornik Wielkopolskich.

czytaj więcej
Darowizna

Darowizna: lepiej w naturze czy gotówce?

Mój ojciec chrzestny, a w rzeczywistości daleki wuj – kuzyn od strony matki – chce mi darować siedlisko z 3 ha ziemi. On sam ze względu na wiek nie ma siły gospodarzyć. Jestem młodym rolnikiem, każdy hektar się przyda. Redakcjo Agrarlex, jakie koszty będę musiał ponieść? 

czytaj więcej
Prawo łowieckie

Żądanie zakazu polowania – porada od Agrarlex

Stop! Nie chcę już więcej, by na moim terenie polowali myśliwi. Robią więcej szkód, niż zwierzyna, której mają pilnować – i takie głosy spływają do redakcji Agrarlex. A zatem, jak przygotować zakaz polowania na swym gruncie?

czytaj więcej

Najważniejsze tematy

r e k l a m a

Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. Wszelkie prawa zastrzeżone

Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 1b ustawy z 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych zastrzega, że dalsze rozpowszechnianie artykułów zamieszczonych na portalu www.agrarlex.pl jest zabronione.